محور مقاومت از زمان شکلگیری مفهومی و عملیاتی آن تاکنون فرازوفرودهای سیاسی- نظامی بسیاری را پشت سر گذاشته است در این میان تحولات عرصه میدانی بعد از طوفان الاقصی در 7 اکتبر 2023 تا تحولات بعد از جنگ رمضان (2026) در ایران، نشاندهنده دگرگونیهای بنیادین در تحولات منطقهای است که بر آینده این محور بهشدت تأثیرگذار است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل سناریوهای پیش روی محور مقاومت بر اساس منافع و راهبردهای بازیگران است. سؤال اصلی این است که آینده محور مقاومت بر اساس واقعیتهای میدانی چگونه قابل ترسیم است؟ پژوهش با بهرهگیری از روش تحلیل ساختار و راهبرد بازیگران و نرمافزار مکتور و با استفاده از پرسشنامه خبرگانی انجامشده است. یافتهها نشان میدهد که منطبق با تحولات میدانی و واقعیتهای منطقهای در عرصه منطقهای و بینالمللی دو سناریوی محتمل تغییر ساختار، راهبرد و ماهیت محور مقاومت که در آن ایران با اعمال کنترل متمرکزتر و مشروط، شبکه خود را از ابزاری تهاجمی به سپری تدافعی بازتعریف میکند و محور حول بازیگران شیعی (ایران، حشدالشعبی، حزبالله) بازسازی میشود؛ و سناریوی انحلال و اضمحلال تدریجی محور مقاومت مهمترین سناریوهای پیشروی محور مقاومت به شمار میآیند. بازیگرانی چون ایران، آمریکا، رژیم اسرائیل و روسیه بهعنوان تأثیرگذارترین کنشگران در آینده محور مقاومت شناسایی شدند. نتایج پژوهش بیانگر آن است که آینده محور مقاومت نه در مسیر گسترش، بلکه در طیفی از بازتعریف راهبردی تا اضمحلال تدریجی در نوسان است و به تحولات راهبردی بازیگران کلیدی، بهویژه ایران و آمریکا، وابسته خواهد بود. در میان بقاء محور مقاومت بر گسترش آن در حال حاضر اولویت داردو راهبرد اصلی اعضای این محور نیز بقا و مدیریت بحران است.
nikunahad A. Futures study of the Axis of Resistance based on the structure and strategy of the actors (based on developments from Operation Al-Aqsa Storm through the aftermath of the Ramadan War). مطالعات بین رشته ای انقلاب اسلامی 2026; 1 (1) :22-43 URL: http://revlink.ir/article-1-24-fa.html
نیکونهاد ایوب. آیندهپژوهی محور مقاومت مبتنی بر ساختار و راهبرد بازیگران ( بر اساس تحولات طوفان الاقصی تا بعد از جنگ رمضان). مطالعات بین رشته ای انقلاب اسلامی. 1405; 1 (1) :22-43
